ถ้าโลกใช้มาตรฐานบิตคอยน์ เศรษฐกิจจะโตช้าลงจริงไหม?

ข้อถกเถียงครั้งใหญ่: ระบบเศรษฐกิจจะรันด้วยบิตคอยน์ล้วนๆ ได้จริงหรือ?

เคยสงสัยไหมครับว่า ถ้าทั้งโลกทิ้งเงินกระดาษแบบเดิม แล้วหันมาใช้บิตคอยน์กันแบบ 100% จะเกิดอะไรขึ้น? ฟังดูเป็นเรื่องในฝันของสาย Hard Money เลยใช่มั้ยครับ แต่บรรดานักเศรษฐศาสตร์กลับถกเถียงเรื่องนี้กันมานานหลายปีแล้ว

ล่าสุด มีการพูดคุยที่น่าสนใจมากระหว่างสองคนดังในวงการคริปโต ซึ่งช่วยให้เราเข้าใจคำถามนี้ได้ชัดเจนยิ่งขึ้น

ย้อนกลับไปในปี 2019 Saifedean Ammous ผู้เขียนหนังสือขายดี The Bitcoin Standard ได้โพสต์ท้าทายบนแพลตฟอร์ม X โดยขอให้นักเศรษฐศาสตร์ช่วยอธิบายชัดๆ ว่า ทำไมสกุลเงินที่มีจำนวนจำกัดอย่างเข้มงวดแบบบิตคอยน์ ถึงจะล้มเหลวในโลกแห่งความเป็นจริง

Ammous ต้องการเหตุผลทางเศรษฐศาสตร์แบบมีหลักการ ไม่ใช่แค่คำประชดประชัน หลายปีต่อมา เขานำโพสต์เดิมกลับมาแชร์อีกครั้ง พร้อมบอกว่ายังคงรอคำตอบอยู่ แล้วคำตอบที่ละเอียดที่สุดก็ไม่ได้มาจากศาสตราจารย์ในมหาวิทยาลัย แต่มาจาก Willy Woo นักวิเคราะห์คริปโตชื่อดังนั่นเอง

ทำไมการกู้ยืมบิตคอยน์ถึงอาจเป็นเรื่องเสี่ยงสำหรับภาคธุรกิจ

หัวใจสำคัญในมุมมองของ Willy Woo คือเรื่องหนี้สินครับ ในระบบการเงินปัจจุบัน การเติบโตทางเศรษฐกิจต้องพึ่งพาการกู้ยืมอย่างมาก บริษัทต่างๆ มักกู้เงินมาสร้างโรงงาน จ้างพนักงาน และลงทุนวิจัย

แต่การกู้ยืมจะกลายเป็นเรื่องยากขึ้นทันที ถ้าสกุลเงินที่คุณกู้มามีมูลค่าสูงขึ้นเรื่อยๆ บิตคอยน์มีจำนวนจำกัดสูงสุดที่ 21 ล้านเหรียญ เมื่อความต้องการทั่วโลกเพิ่มขึ้น อำนาจการซื้อของมันจึงมีแนวโน้มปรับตัวสูงขึ้นตามเวลา

ลองจินตนาการว่าธุรกิจหนึ่งกู้มา 100 Bitcoin ในวันนี้เพื่อสร้างโรงงานใหม่ ถ้ามูลค่าของบิตคอยน์พุ่งสูงขึ้นอย่างมากในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า ธุรกิจนั้นก็ต้องชดใช้หนี้สินที่แพงขึ้นมหาศาลเมื่อเทียบกับมูลค่าสินค้าและบริการจริง

สิ่งนี้ลดความสามารถของระบบเศรษฐกิจในการกู้ยืมเพื่อขยายกำลังการผลิต เพราะการที่สกุลเงินมีมูลค่าพุ่งสูงขึ้นอย่างมาก จะเพิ่มความเสี่ยงที่ลูกหนี้จะไม่สามารถชำระคืนได้

เมื่อภาระการชำระคืนหนี้สูงเกินไป ความเสี่ยงที่บริษัทจะผิดนัดชำระหนี้ก็ยิ่งเพิ่มขึ้น ผลที่ตามมาคือผู้ให้กู้จะตื่นตระหนกและเพิ่มความเข้มงวดในการปล่อยสินเชื่อ ซึ่งการชะลอตัวของการกู้ยืมนี้อาจทำให้การเติบโตทางเศรษฐกิจในภาพรวมหยุดชะงักได้

Woo ได้ยกตัวอย่างการกู้ยืมเงินมหาศาลในปัจจุบันเพื่อสร้างโครงสร้างพื้นฐาน AI บริษัทเทคโนโลยีต่างกู้เงินอย่างหนักเพื่อสร้างศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่ ซึ่งถ้าบริษัทเหล่านี้ต้องใช้คืนหนี้ด้วยสินทรัพย์ที่มีมูลค่าเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ หลายแห่งอาจต้องเผชิญกับวิกฤตทางการเงินอย่างหนัก

บทเรียนจากประวัติศาสตร์: ความเหมือนกับระบบมาตรฐานทองคำ

เพื่อสนับสนุนมุมมองนี้ Willy Woo ได้ย้อนดูประวัติศาสตร์ โดยเฉพาะยุคที่เศรษฐกิจใช้ระบบมาตรฐานทองคำ ซึ่งทองคำก็เหมือนบิตคอยน์ ตรงที่เป็นสินทรัพย์ทุนสำรองที่มีจำกัดและเติบโตได้ช้า

ในอดีต เมื่อเศรษฐกิจหมุนด้วยทองคำ ระบบการเงินก็เคยเจอปัญหาคอขวดด้านสินเชื่อแบบเดียวกัน ภาคธุรกิจต้องการสินเชื่อเพื่อขยายกิจการ แต่ปริมาณทองคำที่มีอยู่จริงกลับเพิ่มขึ้นไม่ทันกิจกรรมทางเศรษฐกิจ

เพื่อไม่ให้ตลาดสินเชื่อตึงตัวจนชะงัก ระบบธนาคารในยุคนั้นจึงค่อยๆ เพิ่มการพิมพ์เงินกระดาษเมื่อเทียบกับทองคำสำรองที่มีอยู่จริง การปรับตัวนี้ช่วยให้การปล่อยสินเชื่อดำเนินต่อไปได้ โดยยังคงมีทองคำเป็นสินทรัพย์อ้างอิงหลัก

สิ่งที่ต้องแลก: เศรษฐกิจโตช้าลง VS ฟองสบู่ทางการเงินที่ลดลง

แล้วนี่หมายความว่าระบบเศรษฐกิจที่อิงกับบิตคอยน์เป็นไอเดียที่ไม่ดีหรือเปล่า? ก็ไม่เสมอไปครับ Woo ไม่ได้มองว่าการที่บิตคอยน์มีซัพพลายจำกัดเป็นข้อเสียเพียงอย่างเดียว แต่มองว่าเป็นทางเลือกระหว่างโมเดลเศรษฐกิจสองรูปแบบที่ต่างกัน

หากสังคมหันมาใช้มาตรฐานบิตคอยน์โดยใช้หน่วย Satoshis (หน่วยที่เล็กที่สุดของบิตคอยน์ โดย 1 BTCBTC-0.86% เท่ากับ 100 ล้าน Satoshis) การขยายตัวทางเศรษฐกิจก็อาจดำเนินไปในอัตราที่ช้าลงมาก

ทว่าข้อดีที่ได้กลับมาคือความมั่นคงทางการเงิน ระบบเงินที่มั่นคง (Hard Money) จะทำให้การสร้างฟองสบู่สินเชื่อเทียมทำได้ยากขึ้นมาก ซึ่งช่วยลดโอกาสเกิดวิกฤตตลาดพังทลายที่สร้างความเสียหายรุนแรง

ในทางกลับกัน ธนาคารกลางในปัจจุบันสามารถพิมพ์เงินกระดาษได้ไม่จำกัด การปล่อยสินเชื่อที่ง่ายดายนี้อาจช่วยกระตุ้นให้เติบโตเร็วในช่วงเศรษฐกิจดี แต่มักจบลงด้วยปัญหาสินค้าแพง (เงินเฟ้อ) และภาวะเศรษฐกิจถดถอยอย่างรุนแรง

การเติบโตทางเศรษฐกิจมาจากไหน? การถกเถียงเรื่องเงินทุน

ระหว่างการพูดคุยบนโซเชียลมีเดีย มีผู้ใช้อีกรายเข้ามาโต้แย้งมุมมองของ Woo โดยเสนอว่า เงินทุนจะสร้างขึ้นเองตามธรรมชาติจากล่างขึ้นบน เมื่อผู้คนรู้จักออมเงิน

แต่ Woo ไม่เห็นด้วยกับความคิดนี้ เขาอธิบายว่าการขยายตัวทางเศรษฐกิจที่แท้จริงต้องใช้มากกว่าแค่เงินออมส่วนบุคคลเล็กๆ น้อยๆ แต่การเติบโตในระดับใหญ่นั้นมาจาก 3 เสาหลักสำคัญ ได้แก่:

• นวัตกรรมเทคโนโลยีที่ล้ำสมัย
• การผลิตและการนำพลังงานมาใช้
• การแปรรูปวัตถุดิบและทรัพยากร

Woo อธิบายว่าการสร้างโครงข่ายไฟฟ้า โรงงานทำเหมือง หรือแพลตฟอร์มเทคโนโลยีสมัยใหม่ ต้องใช้เงินทุนเริ่มต้นมหาศาล โครงการระดับเมกะโปรเจกต์เหล่านี้จึงต้องพึ่งพาตลาดสินเชื่ออย่างมาก

ระบบเศรษฐกิจจะเติบโตได้จากการใช้เทคโนโลยีที่ก้าวหน้าขึ้น เพื่อดึงวัตถุดิบและพลังงานออกมาผลิตสินค้าและบริการในขนาดที่ใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ เรื่องเทคโนโลยี พลังงาน และทรัพยากร ไม่ใช่เรื่องที่ทำได้จากล่างขึ้นบน แต่เป็นโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ที่ต้องใช้เงินทุนมหาศาล

เชื่อมช่องว่างระหว่างสาวกบิตคอยน์และผู้เห็นต่าง

การวิเคราะห์ของ Woo ช่วยให้เห็นว่า ทั้งฝ่ายที่สนับสนุนและฝ่ายที่วิจารณ์บิตคอยน์ ต่างก็กำลังอธิบายกลไกเศรษฐกิจเดียวกัน เพียงแต่มองจากคนละมุม

ฝ่ายหนุนบิตคอยน์จะเน้นย้ำว่า เงินกระดาษสูญเสียอำนาจการซื้อลงเรื่อยๆ จากเงินเฟ้อ จึงมองว่าเงินที่มั่นคงคือเกราะป้องกันจำเป็นในการปกป้องความมั่งคั่ง

ในทางกลับกัน นักเศรษฐศาสตร์ดั้งเดิมกังวลว่า ซัพพลายที่จำกัดจะขัดขวางการปล่อยสินเชื่อ และทำให้การพัฒนาทางอุตสาหกรรมชะลอตัวลง โดย Woo เคยตั้งข้อสังเกตไว้ว่า บิตคอยน์อาจเดินตามวัฏจักรหนี้สินรอบละ 6 ถึง 8 ปี ตามปัจจัยเหล่านี้

ท้ายที่สุดแล้ว ข้อถกเถียงนี้สรุปได้เป็นทางเลือกสำคัญว่า สังคมเราชอบแบบไหนมากกว่ากัน: การเติบโตอย่างรวดเร็วที่ขับเคลื่อนด้วยหนี้พร้อมฟองสบู่ที่แตกเป็นประจำ หรือการเติบโตแบบช้าๆ แต่มั่นคงโดยมีเงินที่แข็งแกร่งหนุนหลัง?

สิ่งนี้มีความหมายอย่างไรต่อนักลงทุนในสินทรัพย์ดิจิทัล

การเข้าใจมุมมองระดับมหภาคเหล่านี้ ช่วยให้นักลงทุนเห็นภาพชัดเจนขึ้นว่าบิตคอยน์ทำงานเชื่อมโยงกับตลาดหนี้สินทั่วโลกอย่างไร แม้บิตคอยน์จะมีโครงสร้างที่โดดเด่นสำหรับการเก็บออมความมั่งคั่ง แต่การเปลี่ยนผ่านไปสู่การใช้งานในวงกว้างก็มีสิ่งที่ต้องแลกเปลี่ยนทางเศรษฐศาสตร์เสมอ

ตลาดคริปโทเคอร์เรนซีมีความผันผวนสูงและมีการเปลี่ยนแปลงของสภาพคล่องอย่างรวดเร็ว นักลงทุนควรประเมินความเสี่ยงอย่างรอบคอบอยู่เสมอ และหลีกเลี่ยงการก่อหนี้เพื่อนำมาซื้อสินทรัพย์ดิจิทัล

ข้อจำกัดความรับผิดชอบ: ผลงานในอดีตของสินทรัพย์ดิจิทัลหรือวัฏจักรเศรษฐกิจในอดีต ไม่ได้เป็นสิ่งการันตีถึงผลลัพธ์หรือผลการดำเนินงานในอนาคต ควรศึกษาและทำความเข้าใจอย่างถี่ถ้วนก่อนตัดสินใจทางการเงินทุกครั้ง คุณสามารถตรวจสอบสภาวะตลาดและราคาล่าสุดได้ที่ Bitkub Market