SpaceX ปลดทีม AI Grok: รายได้ 7.6 พันล้านดอลลาร์มาจากไหนกันแน่?

การปรับแผนครั้งใหญ่ในกลยุทธ์ AI วิดีโอของ SpaceX

อยู่ดีๆ SpaceX ก็ทำเอาหลายคนประหลาดใจ ด้วยการปลดพนักงานส่วนใหญ่ในทีม Grok Imagine ซึ่งเป็นเครื่องมือเฉพาะทางสำหรับสร้างรูปและวิดีโอด้วย AI ตามรายงานจาก The Information มีพนักงานราว 60 คนต้องตกงานในสัปดาห์ที่ผ่านมา โดยเหลือทีมงานไว้เพียงไม่กี่คนคอยดูแลโปรเจกต์นี้ต่อ ทั้งนี้ SpaceX ยังไม่ได้ออกแถลงการณ์อย่างเป็นทางการเกี่ยวกับตัดสินใจดังกล่าว

มองแวบแรก การลดขนาดทีม AI อาจฟังดูแปลกๆ โดยเฉพาะในยุคที่เทคโนโลยี AI วิดีโอกำลังเป็นกระแสร้อนแรงที่สุดในวงการเทคโนโลยี แต่ถ้าลองดูตัวเลขทางการเงินของบริษัทอย่างใกล้ชิด จะเข้าใจทันทีว่าก้าวนี้ลงล็อกกับภาพใหญ่ของกลยุทธ์ธุรกิจอย่างไร

รายได้ AI 7.6 พันล้านดอลลาร์ของ SpaceX มาจากไหนกันแน่?

แม้จะปลดพนักงานในทีมวิดีโอ Grok ฝั่งผู้บริโภคทั่วไป แต่ภาพรวมธุรกิจ AI ของ SpaceX กลับเติบโตทางการเงินอย่างมหาศาล โดยจากรายได้รวม 14.6 พันล้านดอลลาร์ ในไตรมาสล่าสุด มีถึง 7.6 พันล้านดอลลาร์ ที่มาจากธุรกิจ AI โดยตรง ซึ่งคิดเป็นตัวเลขที่พุ่งขึ้นสูงถึง 830% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีที่แล้ว

ถ้าเปรียบเทียบให้เห็นภาพชัดๆ ตอนนี้รายได้จาก AI ทำเงินให้ SpaceX มากกว่าธุรกิจดั้งเดิมอื่นๆ ทั้งหมดรวมกันเสียอีก ซึ่งธุรกิจดั้งเดิมทำรายได้ไป 7.0 พันล้านดอลลาร์ในช่วงไตรมาสที่สามของปี 2026

แล้วแผนกนี้สร้างรายได้หลายพันล้านได้อย่างไร ในเมื่อทีมพัฒนาเครื่องมือสำหรับผู้บริโภคกำลังถูกลดขนาด? ข้อมูลทางการเงินจาก The Motley Fool ชี้ว่า เงินส่วนใหญ่มาจากการปล่อยเช่าโครงสร้างพื้นฐานประมวลผลประสิทธิภาพสูงให้บริษัทคู่แข่งพัฒนา AI ควบคู่ไปกับการใช้งานแพลตฟอร์ม Grok ที่มีเข้ามาอย่างต่อเนื่อง

ปล่อยเช่ากำลังประมวลผล: ความได้เปรียบด้านโครงสร้างพื้นฐาน

แทนที่จะพึ่งพารายได้จากค่าสมัครสมาชิกของผู้ใช้ทั่วไปเพียงอย่างเดียว SpaceX วางตัวเป็นเหมือนเจ้าของที่ดินดิจิทัล บริษัทเป็นเจ้าของคลาสเตอร์คอมพิวเตอร์ขนาดใหญ่ แล้วนำกำลังการประมวลผลนั้นไปปล่อยเช่าให้กับคู่แข่ง AI รายใหญ่อย่าง Anthropic และ Alphabet (บริษัทแม่ของ Google)

หากเจาะลึกตัวเลขทางการเงินในไตรมาสที่สอง จะช่วยให้เห็นภาพโมเดลธุรกิจนี้ชัดเจนยิ่งขึ้น:

• โซลูชันและโครงสร้างพื้นฐาน AI: ทำรายได้ 2.19 พันล้านดอลลาร์ จากรายได้รวมของแผนก AI ที่ 2.56 พันล้านดอลลาร์ในไตรมาส 2
• รายได้จากโฆษณา: คิดเป็น 367 ล้านดอลลาร์ ในช่วงเวลาเดียวกัน
• ข้อตกลงคลาวด์: SpaceX ได้เซ็นสัญญามูลค่ารวม 14.1 พันล้านดอลลาร์ ในข้อตกลงโครงสร้างพื้นฐานคลาวด์

รูปแบบนี้แสดงให้เห็นว่า การมอบพลังประมวลผลของเซิร์ฟเวอร์ให้บริษัทอื่นเช่า ทำเงินให้ SpaceX ได้มหาศาลกว่าการสร้างฟีเจอร์สร้างสรรค์เฉพาะกลุ่มสำหรับผู้บริโภค อย่างการสร้างวิดีโอด้วย AI มากนัก

Elon Musk กับการประเมิน Grok ตรงไปตรงมาเมื่อเทียบกับคู่แข่ง

การเน้นปล่อยเช่าโครงสร้างพื้นฐานสอดคล้องกับคำให้สัมภาษณ์ล่าสุดของ Elon Musk โดยในเดือนสิงหาคม Musk เคยระบุว่าเขาคาดว่าจะใช้กำลังการประมวลผลรวมของบริษัท 'น่าจะราวๆ 10%' สำหรับการเทรน Grok ภายในองค์กร

Musk ยังพูดตรงไปตรงมาอย่างน่าประหลาดใจเกี่ยวกับตำแหน่งของ Grok เมื่อเทียบกับคู่แข่งชั้นนำในอุตสาหกรรม โดยเมื่อแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับโมเดลคู่แข่งที่สร้างโดย Anthropic (หนึ่งในลูกค้าเช่าคลาวด์ของ SpaceX) Musk ยอมรับว่า Grok 4.8 ยังตามหลังคู่แข่งอยู่

"Opus 5.5 คือผลงานระดับมาสเตอร์พีซ" Musk ระบุ พร้อมยอมรับว่า Grok 4.8 "ยังไม่ดีเท่า" โมเดลเรือธง Claude ของ Anthropic

การยอมรับนี้ถือเป็นการเปลี่ยนทิศทางอย่างเห็นได้ชัดจากคำแถลงก่อนหน้านี้ โดยในเดือนสิงหาคม Gwynne Shotwell ประธานของ SpaceX เคยกล่าวไว้ว่า บริษัทกำลัง 'ขยายกำลังการประมวลผลอย่างรวดเร็วเพื่อรองรับความต้องการของเราเองตามการเติบโตของ Grok' ทว่าเพียงสามเดือนต่อมา ทีมเฉพาะกิจที่สร้างเครื่องมือวิดีโอของ Grok กลับถูกลดขนาดลงอย่างมาก

การแข่งขันอันดุเดือดในตลาดเครื่องมือ AI สำหรับผู้บริโภค

นอกเหนือจากการปรับกลยุทธ์ภายในแล้ว ผลการวิจัยตลาดยังแสดงให้เห็นว่า Grok ต้องเผชิญกับการแข่งขันที่สูงมาก ทั้งในแง่ของจำนวนผู้เข้าชมเว็บไซต์และความสามารถในการสร้างวิดีโอ

• อันดับจำนวนผู้เข้าชมเว็บ: รายงานเดือนพฤษภาคมโดย Momentic Marketing จัดให้ Grok อยู่อันดับ 5 จากผู้ช่วย AI สำหรับผู้บริโภครายใหญ่ 7 อันดับแรก โดยวัดจากยอดเข้าชมเว็บรวม
• อันดับคุณภาพวิดีโอ AI: ในผลการวิจัยแบบ Blind-voting เมื่อเดือนกรกฎาคมโดย Capital and Compute พบว่านักพัฒนาจากประเทศจีนครองอันดับต้นๆ โดยเครื่องมือจากบริษัทจีนกวาด 6 อันดับแรก นำโดย Seedance 2.0 ของ ByteDance

เมื่อต้องเจอกับการแข่งขันที่รุนแรงในฝั่งสื่อสำหรับผู้ใช้งานทั่วไป การโยกทรัพยากรไปเน้นบริการเช่าฮาร์ดแวร์ซึ่งกำลังเป็นที่ต้องการสูง จึงดูเป็นการปรับทิศทางธุรกิจที่สมเหตุสมผล

นักลงทุนตอบรับกับข่าวนี้อย่างไร?

ตลาดการเงินรับข่าวการปลดพนักงานครั้งนี้ได้เป็นอย่างดี โดยหลังจากมีข่าวออกมาราคาหุ้น SpaceX (SPCX) มีการเคลื่อนไหวเพียงเล็กน้อย:

• ช่วงเช้าวันศุกร์ ราคาหุ้นย่อตัวลง 0.56% เหลือ $139.15
• เมื่อเปิดตลาด ราคาได้ดีดตัวกลับขึ้นไปใกล้ $142
• ก่อนที่ราคาหุ้นจะขยับลงมาปิดต่ำกว่าราคาปิดวันพฤหัสบดีเล็กน้อยที่ $139.94

ดูเหมือนนักลงทุนจะให้ความสนใจกับรายได้มหาศาลที่มาจากสัญญาคลาวด์ระยะยาว มากกว่าการปรับโครงสร้างทีมในระยะสั้น และเช่นเคย ผลงานในอดีตของสินทรัพย์ทางการเงินหรือตัวเลขรายได้ของบริษัท ไม่ได้เป็นสิ่งการันตีผลตอบแทนในอนาคต