5 ปี El Salvador กับเส้นทาง Bitcoin จาก “เงินที่ใช้จ่ายได้” สู่ “สินทรัพย์เชิงยุทธศาสตร์”

เมื่อวันที่ 7 กันยายน 2021 El Salvador สร้างประวัติศาสตร์ในฐานะประเทศแรกของโลกที่รับรอง Bitcoin เป็นเงินที่ใช้ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย หรือ legal tender
ในวันนั้น บทบาทที่รัฐบาลวางไว้สำหรับ Bitcoin ค่อนข้างชัดเจน คือการทำให้มันกลายเป็นส่วนหนึ่งของระบบเศรษฐกิจในชีวิตประจำวัน ตั้งแต่การซื้อสินค้า การชำระค่าบริการ ไปจนถึงการโอนเงินจากต่างประเทศกลับเข้าสู่ประเทศ แต่เมื่อเวลาผ่านไป บทบาทของ Bitcoin ใน El Salvador ค่อย ๆ เปลี่ยนแปลงไป
จากสิ่งที่ถูกผลักดันให้เป็น “เงินสำหรับการใช้งานในชีวิตประจำวัน” สู่การเป็นส่วนหนึ่งของนโยบายด้านเทคโนโลยี การลงทุน และสินทรัพย์ดิจิทัลระดับประเทศ
และในปี 2026 Bitcoin ของ El Salvador กำลังมีบทบาทใกล้เคียงกับ สินทรัพย์เชิงยุทธศาสตร์ของประเทศ มากกว่าช่องทางชำระเงินในชีวิตประจำวัน
ปี 2021 วันที่ El Salvador ต้องการทำให้ Bitcoin เป็น “เงิน”
วันที่ 7 กันยายน 2021 El Salvador กลายเป็นประเทศแรกของโลกที่กำหนดให้ Bitcoin เป็น เงินตราที่ใช้ชำระหนี้ได้ตามกฎหมายควบคู่กับดอลลาร์สหรัฐ โดยรัฐบาลของประธานาธิบดี Nayib Bukele เดินหน้าผลักดันโครงสร้างพื้นฐานเพื่อให้ประชาชนและภาคธุรกิจสามารถใช้งาน Bitcoin ได้อย่างรวดเร็ว
หนึ่งในเครื่องมือสำคัญคือ Chivo Wallet กระเป๋าเงินดิจิทัลที่รัฐบาลสนับสนุน พร้อมมอบ Bitcoin มูลค่า 30 ดอลลาร์แก่ประชาชนที่ลงทะเบียนใช้งาน ในช่วงแรก Bitcoin Law ยังมีข้อกำหนดเกี่ยวกับการรับชำระเงินด้วย Bitcoin สำหรับภาคธุรกิจภายใต้เงื่อนไขที่กฎหมายกำหนด
เป้าหมายของนโยบายในเวลานั้นจึงไม่ได้อยู่ที่การถือ Bitcoin เป็นสินทรัพย์เพียงอย่างเดียวแต่คือการทำให้ Bitcoin กลายเป็น เงินที่สามารถใช้งานได้จริง ทั้งการซื้อสินค้า จ่ายค่าบริการ และโอนเงิน
Bitcoin กลายเป็นเงินตราที่ใช้ชำระหนี้ได้ตามกฎหมายควบแต่การใช้งานในชีวิตประจำวันยังจำกัด
อย่างไรก็ตาม การได้รับสถานะเป็น legal tender ไม่ได้หมายความว่าประชาชนจะเปลี่ยนพฤติกรรมมาใช้ Bitcoin ในชีวิตประจำวันทันที งานวิจัยจาก National Bureau of Economic Research หรือ NBER พบว่า การใช้งาน Chivo Wallet เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในช่วงแรก โดยแรงจูงใจสำคัญส่วนหนึ่งมาจาก Bitcoin มูลค่า 30 ดอลลาร์ที่รัฐบาลมอบให้แก่ผู้ลงทะเบียน
แต่หลังจากนั้น การใช้งานอย่างต่อเนื่องลดลง และ Bitcoin ไม่ได้กลายเป็นช่องทางหลักสำหรับการซื้อสินค้า การชำระเงิน หรือการออมของประชาชนส่วนใหญ่ ผลสำรวจของ Instituto Universitario de Opinión Pública หรือ Iudop ก็สะท้อนภาพในทิศทางเดียวกัน ในปี 2024 ผู้ตอบแบบสำรวจประมาณ 92% ระบุว่าไม่ได้ใช้ Bitcoin ในการทำธุรกรรม ตัวเลขนี้ไม่ได้หมายความว่า Bitcoin ไม่มีการใช้งานใน El Salvador
แต่สะท้อนว่า Bitcoin ยังไม่ได้กลายเป็นช่องทางการชำระเงินหลักของประชาชนส่วนใหญ่ กล่าวอีกอย่างหนึ่งคือ Bitcoin ได้รับสถานะเป็นเงินตามกฎหมาย แต่บทบาทในชีวิตประจำวันของประชาชนยังมีขอบเขตจำกัด
แล้ว Bitcoin เปลี่ยนการโอนเงินกลับมาจากต่างประเทศหรือไม่?
อีกหนึ่งเป้าหมายสำคัญของนโยบาย Bitcoin คือการช่วยให้การส่งเงินกลับประเทศ หรือ remittances มีต้นทุนต่ำลงและรวดเร็วขึ้น ซึ่ง El Salvador มีประชาชนจำนวนมากอาศัยอยู่ต่างประเทศ และเงินที่ส่งกลับมายังครอบครัวถือเป็นส่วนสำคัญของเศรษฐกิจประเทศ
Bitcoin และคริปโทเคอร์เรนซีจึงถูกมองว่าอาจเป็นอีกทางเลือกหนึ่งสำหรับการโอนเงินข้ามพรมแดน อย่างไรก็ตาม ข้อมูลจาก Banco Central de Reserva de El Salvador หรือ BCR ชี้ว่า การโอนเงินผ่านช่องทาง cryptocurrency wallets ยังมีสัดส่วนค่อนข้างจำกัดเมื่อเทียบกับการโอนเงินกลับประเทศทั้งหมดของประเทศ
ตลอดหลายปีที่ผ่านมา เงินโอนผ่านช่องทางคริปโทมีสัดส่วนต่ำกว่า 2% ของการโอนกลับมาทั้งหมด และในหลายช่วงอยู่ต่ำกว่า 1% ขณะที่เงินส่วนใหญ่ยังคงเดินทางผ่านช่องทางเดิม เช่น ธนาคารและผู้ให้บริการโอนเงิน ทำให้เห็นว่า แม้ Bitcoin จะเปิดทางเลือกใหม่สำหรับการโอนเงิน แต่ยังไม่ได้เข้ามาเปลี่ยนโครงสร้างของระบบ remittance ในวงกว้าง
ปี 2022–2023 Bitcoin เริ่มมีบทบาทในยุทธศาสตร์ระดับประเทศ
แม้การใช้งาน Bitcoin ในชีวิตประจำวันจะไม่ได้ขยายตัวอย่างที่หลายฝ่ายคาดหวังในช่วงแรก แต่รัฐบาล El Salvador ยังคงเดินหน้าพัฒนานโยบายที่เกี่ยวข้องกับ Bitcoin ต่อไป
ในช่วงเวลานี้ บทบาทของ Bitcoin เริ่มขยายออกจากเรื่องการโอนหรือการชำระเงินไปสู่ระดับนโยบายประเทศมากขึ้น นอกจากนี้ รัฐบาลเดินหน้าซื้อ Bitcoin อย่างต่อเนื่อง และประกาศนโยบายซื้อ วันละ 1 BTC และ มีการจัดตั้ง National Bitcoin Office (ONBTC) เพื่อดูแลและผลักดันโครงการที่เกี่ยวข้องกับ Bitcoin และสินทรัพย์ดิจิทัล
El Salvador ยังพัฒนาโครงการที่เชื่อมโยง Bitcoin เข้ากับทรัพยากรและนโยบายอื่นของประเทศ เช่น การใช้พลังงานจากภูเขาไฟสำหรับ Bitcoin mining รวมถึงการพัฒนากรอบกฎหมายด้าน digital assets
ภาพของ Bitcoin จึงเริ่มเปลี่ยนไป จากเดิมที่ถูกนำเสนอในฐานะ เงินสำหรับประชาชน สู่การเป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์ด้าน เทคโนโลยี การลงทุน พลังงาน และสินทรัพย์ดิจิทัล
ปี 2024–2025 Bitcoin ต้องปรับตัวให้เข้ากับระบบการเงินเดิม
อีกช่วงเวลาสำคัญเกิดขึ้นเมื่อ El Salvador เดินหน้าเจรจากับ International Monetary Fund หรือ IMF เพื่อขอรับเงินสนับสนุนประมาณ 1,400 ล้านดอลลาร์ กระบวนการดังกล่าวนำไปสู่การปรับนโยบาย Bitcoin หลายด้าน หนึ่งในการเปลี่ยนแปลงสำคัญคือเรื่องการรับชำระเงินของภาคธุรกิจ
จากเดิมที่ Bitcoin Law มีข้อกำหนดเกี่ยวกับการรับ Bitcoin การใช้งาน Bitcoin สำหรับผู้ประกอบการถูกปรับไปสู่แนวทางที่มี ความสมัครใจมากขึ้น รัฐบาลยังลดบทบาทโดยตรงต่อ Chivo Wallet และปรับนโยบายบางส่วนเพื่อลดความเสี่ยงทางการคลังที่เกี่ยวข้องกับ Bitcoin
สิ่งที่เกิดขึ้นไม่ได้หมายความว่า El Salvador หันหลังให้กับ Bitcoin แต่สะท้อนว่า นโยบาย Bitcoin ของประเทศเริ่มถูกปรับให้สามารถอยู่ร่วมกับ ระบบเศรษฐกิจ การเงิน และกฎระเบียบแบบดั้งเดิม มากขึ้น
ปี 2026 Bitcoin ยังอยู่ แต่บทบาทเปลี่ยนไป
เมื่อมองย้อนกลับไปตั้งแต่ปี 2021 เส้นทางของ Bitcoin ใน El Salvador มีการเปลี่ยนแปลงค่อนข้างชัดเจน โดยในปี 2026 บทบาทของ Bitcoin ขยับเข้าใกล้การเป็นสินทรัพย์ที่รัฐถือครองในระดับประเทศ ขณะที่การใช้งานในฐานะช่องทางชำระเงินของประชาชนมีความสมัครใจมากขึ้น และขยับให้ Bitcoin มีบทบาทสำคัญต่อยุทธศาสตร์ของประเทศ

แล้ว 5 ปีที่ผ่านมา บอกอะไรเราเกี่ยวกับ Bitcoin?
หากมองจากเป้าหมายดั้งเดิมในปี 2021 Bitcoin ยังไม่ได้กลายเป็นช่องทางการชำระเงินหลักของประชาชนส่วนใหญ่ การใช้งานในชีวิตประจำวันยังมีขอบเขตจำกัด และคริปโทเคอร์เรนซีก็ยังไม่ได้เข้ามาเปลี่ยนระบบ การโอนเงินกลับประเทศอย่างมีนัยสำคัญ
แต่ในอีกด้านหนึ่ง Bitcoin ได้เปลี่ยนตำแหน่งของ El Salvador บนเวทีโลก ได้ทำให้ประเทศขนาดเล็กในอเมริกากลางกลายเป็นหนึ่งในประเทศที่มีบทบาทโดดเด่นที่สุดในการผลักดันนโยบาย Bitcoin และสินทรัพย์ดิจิทัลในระดับรัฐ
Bitcoin ยังช่วยสร้างภาพลักษณ์ใหม่ให้กับประเทศในฐานะศูนย์กลางที่อุตสาหกรรมสินทรัพย์ดิจิทัลทั่วโลกจับตา และดึงดูดความสนใจจากผู้ประกอบการ นักลงทุน และบริษัทในอุตสาหกรรม
ดังนั้น หากมองย้อนกลับไปตลอด 5 ปีที่ผ่านมา คำถามที่น่าสนใจอาจไม่ใช่เพียงว่า “Bitcoin ใช้ได้ผลหรือไม่?” แต่คือ “บทบาทของ Bitcoin ใน El Salvador เปลี่ยนไปอย่างไร?”
ที่มา
- IMF Loan to El Salvador Raises Transparency Concerns
- Major Changes to El Salvador’s Bitcoin Law
- National Bureau of Economic Research
- CRYPTOCURRENCIES CURRENCIES? BITCOIN AS LEGAL TENDER IN EL SALVADOR
- El Salvador publishes draft regulations for banks handling BTC
- THE ROLE OF CRYPTOASSETS AS LEGAL TENDER: THE EXAMPLE OF EL SALVADOR
คริปโทเคอร์เรนซีและโทเคนดิจิทัลมีความเสี่ยงสูง ท่านอาจสูญเสียเงินลงทุนได้ทั้งจํานวน โปรดศึกษาและลงทุนให้เหมาะสมกับระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได้
— — — — — — — — — —
คำเตือน:
-คริปโทเคอร์เรนซีและโทเคนดิจิทัลมีความเสี่ยงสูง ท่านอาจสูญเสียเงินลงทุนได้ทั้งจํานวน โปรดศึกษาและลงทุนให้เหมาะสมกับระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได้
-ผลตอบแทนของสินทรัพย์ดิจิทัลในอดีตหรือผลการดําเนินงานในอดีต มิได้เป็นสิ่งยืนยันถึงผลตอบแทน ของสินทรัพย์ดิจิทัลหรือผลการดําเนินงานในอนาคต
— — — — — — — — — —
หากคุณยังเป็นมือใหม่ ค้นหาข้อมูลเพิ่มเติมได้ในบทความ “แหล่งความรู้ มือใหม่หัดเทรดคริปโต เริ่มต้นที่นี่” แล้วมาเริ่มต้นเทรดได้วันนี้ที่ Bitkub Exchange → คลิกสมัครเลย
